شواهد ماهوارهای: پیشرانه هستهای در کارخانه کشتیسازی دالیان
به دنبال انتشار تصاویری در ماه اکتبر که پیشرفت ساخت یک سوپرکریر (Supercarrier) جدید چینی را تایید میکرد، اندیشکده ژاپنی «مؤسسه ملی تحقیقات سیاست پایه» (NIPPR) ارزیابی جدیدی از تصاویر ماهوارهای کارخانه کشتیسازی دالیان ارائه کرده است. تصاویر جدید در ماه نوامبر، نصب یک سازه مهار رآکتور هستهای (Containment Structure) را نشان دادند. این شواهد، ارزیابیهای قبلی مبنی بر استفاده از انرژی هستهای در این کشتی را تایید میکند. این یک تغییر بزرگ است، زیرا تمام برنامههای قبلی ناوهای هواپیمابر چین بر پایه کشتیهایی با پیشرانه متداول (سوخت فسیلی) بودهاند.
اگرچه پیش از این نیز نشانههایی از هستهای بودن این ناو وجود داشت (از جمله گزارشهایی در نوامبر ۲۰۲۴ مبنی بر ساخت نمونه اولیه رآکتور هستهای برای کشتیهای جنگی در نزدیکی شهر لشان)، اما با پیشرفت ساختوساز، این موضوع اکنون به قطعیت رسیده است.
ناو هواپیمابر هستهای چین در کارخانه کشتیسازی دالیان در حال ساخت است.
شباهت فنی با ناوهای کلاس فورد آمریکا
محققان NIPPR تصاویر دالیان را با عکسهای ماهوارهای کارخانه کشتیسازی «نیوپورت نیوز» در ویرجینیا مقایسه کردند؛ جایی که تنها سوپرکریرهای هستهای دیگر جهان (کلاس نیمیتز و جرالد فورد) برای نیروی دریایی آمریکا ساخته شدهاند.
نکته فنی جالب توجه این است که ناوهای هستهای در هر دو تاسیسات دارای دو فریم (Frame) با ابعاد مشابه هستند (تقریباً ۱۶ در ۱۳ متر) که دقیقاً در محل نصب محفظههای مهار رآکتور قرار میگیرند.
ماکی ناکاگاوا، پژوهشگر این موسسه میگوید: «اندازه و شکل فریمهای تایید شده در تصاویر دالیان شباهت زیادی به نمونههای دیده شده در ناوهای هواپیمابر هستهای در حال ساخت آمریکا دارد. چین میتواند تا اوایل دهه ۲۰۳۰ ناوی با قابلیتهای قابل مقایسه با ناوهای آمریکایی در اختیار داشته باشد.»

ناو هواپیمابر کلاس جرالد فورد نیروی دریایی ایالات متحده، یو اس اس جرالد فورد
توسعه زیرساختها در چینگدائو برای میزبانی از غولهای دریایی
همزمان با توسعه ناوگان، زیرساختهای بندری نیز در حال گسترش است. در تاسیسات دریایی «چینگدائو» (استان شاندونگ) که در حال حاضر بندر خانگی ناو هواپیمابر «لیائونینگ» است، عملیات گستردهای در جریان است:
چین یک فرودگاه دریایی جدید با امکانات تمرین فرود روی ناو در نزدیکی این محل تاسیس کرده است. پیشبینی میشود سوپرکریر هستهای جدید در کنار «لیائونینگ» در این پایگاه مستقر شود که پیامدهای مهمی برای ژاپن و نیروهای آمریکایی مستقر در شمال شرق آسیا خواهد داشت.
ناو فوجیان و جهش تکنولوژیک نیروی دریایی چین
نیروی دریایی ارتش آزادیبخش خلق چین در تاریخ ۵ نوامبر، اولین سوپرکریر خود به نام فوجیان (Fujian) را عملیاتی کرد. این کشتی در حال حاضر تنها سوپرکریر عملیاتی در جهان خارج از نیروی دریایی ایالات متحده است.
مقایسه سریع فوجیان با کلاس جرالد فورد:
-
وزن: فوجیان ۸۵,۰۰۰ تن در برابر ۱۰۰,۰۰۰ تن کلاس فورد.
-
ظرفیت پرتاب: پرتاب ۳ هواپیما همزمان در برابر ۴ هواپیما.
-
برتری هوایی: ناوگان هوایی فوجیان شامل جنگندههای نسل پنجم (مانند J-35) است، قابلیتی که هنوز به طور کامل در ناوگان کلاس فورد آمریکا ادغام نشده است.
گزارشها حاکی از آن است که چین در حال ساخت دو ناو جدید دیگر است: یک سوپرکریر با پیشرانه متداول (احتمالا خواهرِ ناو فوجیان) و سوپرکریر هستهای مذکور که با جابجایی ۱۱۰,۰۰۰ تن، بزرگترین کشتی جنگی تاریخ جهان خواهد بود.

جنگنده نسل پنجم J-35 از اولین ناو هواپیمابر چین، فوجیان، به پرواز درآمد.

ناو هواپیمابر چینی فوجیان
اهمیت استراتژیک پیشرانه هستهای: برد نامحدود و امنیت تجاری
چرا چین همزمان به دنبال ناوهای متداول و هستهای است؟ پاسخ به این سوال در برد عملیاتی و لجستیک سوخت نهفته است.
اهمیت به چالش کشیدن سلطه دریایی آمریکا در آبهای آزاد (Blue Water) به ویژه پس از اقدامات اخیر آمریکا در هدف قرار دادن کشتیهای غیرنظامی به ویژه پس از اقدامات اخیر آمریکا در هدف قرار دادن کشتیهای غیرنظامی افزایش می یابد. توقیف محمولههای تجاری در اقیانوس هند و کارائیب، نگرانیهایی را برای مسیرهای تجاری دریایی چین ایجاد می شود.
مزیت کلیدی پیشرانه هستهای در اینجا مشخص میشود: ناوهای هواپیمابر هستهای استقامت بسیار بالاتری دارند. آنها میتوانند هسته اصلی گروههای ضربتی دوربرد را تشکیل دهند که نیاز بسیار کمتری به کشتیهای تدارکاتی و توقف برای سوختگیری دارند. این ویژگی برای حضور چین در اقیانوس آرام و فراتر از آن حیاتی است.
منبع:
https://militarywatchmagazine.com/article/new-details-china-first-nuclear-supercarrier
مطالعه موارد مرتبط با موضوع در مقالات قبلی سایت:
اژدرهای نامرئی چین: کالبدشکافی زیردریاییهای بدون سرنشین HSU-100 و AJX-002
چین بزرگترین کشتی جنگی بدون سرنشین جهان می سازد
محقق و پژوهشگر
کارشناس ارشد مهندسی مواد و متالورژی